Proces aktualizacji Strategii Rozwoju Miasta Cieszyna na lata 2010–2020 rozpoczęto w lutym 2010 roku, zgodnie z umową podpisaną pomiędzy Gminą Cieszyn, reprezentowaną przez Pana Bogdana Ficek – Burmistrza Miasta Cieszyna, a FRDL Małopolskim Instytutem Samorządu Terytorialnego i Administracji z Krakowa, reprezentowanym przez Krzysztofa Lipskiego – Dyrektora Instytutu. Konstrukcję nowej Strategii oparto na partnerskim modelu budowy planów strategicznych jednostek samorządu terytorialnego, dzięki czemu dokument ten stanowi swoiste zaproszenie do współpracy dla wszystkich podmiotów lokalnych zainteresowanych przyszłością Cieszyna.
„Strategia Rozwoju Miasta Cieszyna na lata 2010-2020” powstała dzięki aktywności członków Zespołów Tematycznych, skupiających liderów życia gospodarczego i społecznego Miasta. W ich skład weszli radni, przedstawiciele organizacji gospodarczych, urzędnicy samorządowi, reprezentanci przedsiębiorców oraz lokalnych organizacji pozarządowych i gospodarczych, przedstawiciele szkół i uczelni wyższych, instytucji polityki społecznej oraz bezpieczeństwa. Nadzór merytoryczny nad budową Strategii Rozwoju sprawował Zespół Koordynacyjny, powołany przez Burmistrza Miasta Cieszyna, który tworzyli reprezentanci władz miejskich oraz pracownicy samorządowi.
Aktualizacja strategii podyktowana została istotną potrzebą i wymogiem nowej sytuacji społeczno-gospodarczej Cieszyna, regionu śląskiego i Polski, związanej głównie z funkcjonowaniem naszego kraju w strukturach Unii Europejskiej oraz nowymi możliwościami związanymi z pozyskiwaniem funduszy strukturalnych na rozwój lokalny. Oparcie rozwoju Miasta na długofalowym planowaniu, na przejrzystych celach o różnym horyzoncie czasowym, stanowi klucz do efektywnego zarządzania i współpracy lokalnej. Strategia pomaga skoordynować działania różnych instytucji, działających w sferach społecznej i gospodarczej na terenie Miasta, wokół priorytetowych kierunków rozwoju.
Stworzone plany działań przede wszystkim kładą nacisk na zrównoważony rozwój Miasta. Jest on rozumiany jako proces, w którym następuje integrowanie działań politycznych, gospodarczych, społecznych i przestrzennych, z zachowaniem równowagi przyrodniczej oraz trwałości podstawowych procesów przyrodniczych. Zrównoważony rozwój ma na celu wyrównanie szans w dostępie do środowiska zarówno współczesnego społeczeństwa, jak również przyszłych pokoleń.
Strategia Rozwoju Miasta Cieszyna na lata 2010-2020 nie ogranicza się w swych zapisach wyłącznie do zadań realizowanych bezpośrednio przez władze samorządowe Miasta. Strategia proponuje zadania stanowiące wyzwania dla całej społeczności lokalnej i wszystkich instytucji działających w Mieście lub na jego terenie, poprzez budowanie partnerstw lokalnych. Tak realizowana zasada partnerstwa i współpracy jest jednym z fundamentalnych elementów polityki strukturalnej Unii Europejskiej.
Zaktualizowana strategia wprowadza wyraźne ukierunkowanie (w długim okresie czasu) rozwoju Miasta Cieszyna, poprzez wybór priorytetów, celów strategicznych oraz koncentrację działań i zasobów. Strategia ustanawia jednocześnie podstawy dla podejmowania kluczowych decyzji w przyszłości, tworzenia planów szczegółowych i kreowania projektów o zasadniczym wpływie na rozwój lokalny. Dokument otwiera nowy sposób myślenia o rozwoju Miasta dążąc do przedsiębiorczego odkrywania i uruchamiania niewykorzystywanych dotychczas potencjałów i szans rozwojowych.
Wyzwalanie i utrwalanie aktywności społeczności lokalnej, wraz z niezbędną determinacją i konsekwencją działań strategicznych podejmowanych przez władze lokalne, prowadzić będzie do intensyfikowania rozwoju Miasta. Strategia Rozwoju Miasta Cieszyna stanowi fundament nowoczesnego systemu zarządzania rozwojem. Sposób jej formułowania oraz planowany system wdrażania uwzględniają następujące założenia: · wiązanie procesów rozwojowych w spójny mechanizm rozwoju zintegrowanego, · stwarzanie długiej perspektywy czasowej dla realizacji decyzji strategicznych, · łączenie aktywności i potencjałów znajdujących się w dyspozycji wielu różnych podmiotów lokalnych, · kontekstowe wdrażanie strategii polegające na monitorowaniu sytuacji i modyfikowaniu treści strategii oraz sposobu jej realizacji. Z ostatniego założenia wynika, że strategia ma charakter dynamiczny i otwarty.
Wraz z zachodzącymi zmianami w uwarunkowaniach rozwoju i oczekiwaniach mieszkańców będzie aktualizowana i modyfikowana. W trakcie formułowania strategii przyjęto założenie, że wypracowane rozwiązania muszą spełniać trzy najważniejsze kryteria: · strategia powinna stanowić odzwierciedlenie oczekiwań mieszkańców miasta, · strategia powinna tworzyć przestrzeń działania dla mieszkańców Cieszyna, uzmysławiając indywidualne możliwości działania i szanse rozwojowe w powiązaniu z rozwojem wspólnoty lokalnej, · strategia powinna stanowić zaproszenie dla mieszkańców poprzez wskazywanie aktywności, które mogą liczyć na wsparcie ze strony władz lokalnych.
Realizacja strategii powinna być wynikiem działania wszystkich podmiotów lokalnych skłonnych do podjęcia aktywności na rzecz rozwoju Miasta. Stwierdzenie to stanowi uzasadnienie, dla wykorzystania przy formułowaniu strategii podejścia opierającego się na zasadach partnerstwa społecznego. Obok analizy dokumentów i materiałów źródłowych posłużono się technikami pracy grupowej o charakterze interaktywnym.
Przedstawiony plan operacyjny jest wynikiem prac Zespołów Tematycznych w skład których wchodzili przedstawiciele samorządu terytorialnego, instytucji publicznych, reprezentanci lokalnej przedsiębiorczości, cieszyńskich organizacji gospodarczych oraz pozarządowych, uczelni wyższych i szkół. Zadaniem konsultantów FRDL Małopolskiego Instytutu Samorządu Terytorialnego i Administracji było wspieranie procesu budowy strategii poprzez stosowanie odpowiednich narzędzi i technik pracy indywidualnej i grupowej oraz zgłaszanie propozycji rozwiązań, sprawdzonych w innych samorządach.
Plan operacyjny strategii zawiera zarówno zadania ze Strategii Rozwoju przyjętej w 2004 r., które członkowie Zespołów Tematycznych uznali za wciąż aktualne i potrzebne, jak i zadania zupełnie nowe, związane z nową rzeczywistością społeczną i gospodarczą.
Kierunki priorytetowe wynikają z przyjętej wizji rozwoju Miasta do 2020 roku. Są to obszary stwarzające w perspektywie długookresowej największe możliwości rozwoju, stąd też traktowane są jako priorytety. W wyniku prac warsztatowych wyodrębniono pięć priorytetowych kierunków rozwoju:
INFRASTRUKTURA TECHNICZNA I OCHRONA ŚRODOWISKA
GOSPODARKA LOKALNA
KAPITAŁ SPOŁECZNY
TURYSTYKA
WSPÓŁPRACA SAMORZĄDOWA I TRANSGRANICZNA
Kierunki priorytetowe są względem siebie równoważne i uzupełniające się. Nie można mówić w tym wypadku o ich hierarchiczności względem siebie, a jedynie o komplementarności. Cele strategiczne Cele te należą do grupy celów kierunkowych (odpowiadają na pytanie: co chcemy osiągnąć?) i długofalowych, o terminie realizacji sięgającym 10-15 lat.
Cele te dotyczą średniego horyzontu czasowego (3-5 lat). Odpowiadają na pytanie: w jaki sposób to osiągnąć?, wskazują zatem określone narzędzia i sposoby realizacji celów strategicznych.
Zadania to konkretne działania służące realizacji celów. Są one podstawą wdrażania strategii rozwoju, posiadają więc określone ramy organizacyjne. Część zadań w swej treści oraz zakresie działania może służyć realizacji różnych celów strategicznych bądź operacyjnych.
Strategia Rozwoju Miasta Cieszyna mówi o tym, co, jako wspólnota lokalna, możemy i chcemy osiągnąć w perspektywie 10 lat – w istniejącej sytuacji i pozycji Miasta oraz wobec aspiracji i oczekiwań władz samorządowych i mieszkańców.
Wybrane przez reprezentantów społeczności lokalnej priorytetowe kierunki rozwoju Miasta, podkreślają charakter Cieszyna – silnego ośrodka gospodarczego, z dobrze rozwiniętą infrastrukturą techniczną, niepowtarzalną ofertą turystyczno-kulturową, zapewniającego swoim mieszkańcom wysoką jakość życia oraz wykorzystującego szanse wynikające ze swojego transgranicznego położenia.
Strategia niniejsza musi żyć własnym życiem, musi zmieniać się wraz ze zmieniającymi się uwarunkowaniami zewnętrznymi oraz tendencjami zachodzącymi wewnątrz Miasta. Tylko systematyczny monitoring i aktualizacja przyjętych celów i zadań strategicznych w poszczególnych kierunkach priorytetowych, zapewni ciągłość procesu planowania oraz przyczyni się do sukcesu we wdrażaniu Strategii.
Źródło: cieszyn.pl